Sommige verhalen verdienen het om keer op keer verteld te worden.
Niet omdat ze bekend zijn, maar juist omdat ze dreigen te verdwijnen uit ons collectieve geheugen. De voorstelling ‘Brieven aan Bertje’ van Bodil de la Parra brengt zo’n verhaal opnieuw tot leven: dat van de Surinaamse verzetsheldin Elisabeth ‘Betty’ Bergen. In deze intieme solovoorstelling, momenteel te zien in Theater Bellevue in Amsterdam, staat een vrouw centraal die tijdens de Tweede Wereldoorlog haar leven op het spel zette voor anderen. Betty Bergen kwam eind jaren twintig vanuit Suriname naar Nederland om als verpleegkundige te werken. Tijdens de oorlog stelde zij haar woning aan het Harmoniehof in Amsterdam open als schuilplaats voor Joodse onderduikers. Onder hen bevond zich de driejarige Bertje, die zij als haar eigen kind ging beschouwen.
In juni 1944 werden Betty en haar onderduikers verraden.
Samen werden zij gedeporteerd. Betty overleefde onder meer kamp Ravensbrück en keerde na de oorlog terug naar Amsterdam. Hoewel zij haar leven weer oppakte en haar huis openstelde voor familieleden en kennissen uit Suriname, sprak zij nauwelijks meer over de oorlog. De jonge Bertje, die eveneens overleefde, zou zij nooit meer terugzien. Met Brieven aan Bertje probeert De la Parra niet alleen het levensverhaal van Betty Bergen te reconstrueren, maar onderzoekt zij ook wat haar dreef. Hoe was het om als vrouw van kleur in Nederland te leven tijdens een van de meest turbulente periodes uit de geschiedenis? Welke rol speelden afkomst, moed en menselijkheid in haar keuzes? Die vragen vormen de rode draad van een voorstelling die zowel persoonlijk als maatschappelijk relevant is.
De voorstelling ging op 4 mei 2025 in première als onderdeel van Theater Na de Dam, een initiatief dat jaarlijks nieuwe perspectieven op de Tweede Wereldoorlog belicht. De pers reageerde lovend. Zo prees de Volkskrant de manier waarop De la Parra deze verzetsheldin ‘zonder sentimentaliteit’ terughaalt uit de vergetelheid, terwijl Theaterkrant sprak van een betekenisvol eerbetoon.
Brieven aan Bertje is meer dan een historische vertelling.
Het is een herinnering aan de kracht van individuele moed, aan verborgen geschiedenissen en aan mensen die het verschil maakten zonder daar ooit erkenning voor te vragen. Voor wie geïnteresseerd is in geschiedenis, identiteit en menselijke veerkracht vormt deze voorstelling een bijzondere theaterervaring die nog lang blijft nazinderen. Check hier Theater Bellevue voor tickets.
Photocredits Hilde Harsagen.
Geef een reactie